SPECIALISTISCHE ZORG

SPECIALISTISCHE ZORG

Psychotherapie is een effectieve gespreksbehandelmethode voor psychische stoornissen en problemen. Psychotherapie situeert zich binnen de specialistische klinisch  psychologische, orthopedagogische of psychiatrische hulpverlening of ook wel tweedelijnszorg genoemd. Onze psychotherapeuten hebben allemaal een bijkomende psychotherapeutische opleiding van 4 jaar genoten of zijn deze aan het volgen. De psychotherapeuten binnen onze praktijk werken als gezins- en relatietherapeut en zijn dus allen opgeleid binnen het systeemtheoretisch denkkader. Naast hun systemische kijk zijn ze daarnaast ook opgeleid volgens andere psychotherapeutische denkkaders (gedragstherapeutisch, oplossingsgericht, …)

Gesprekken tussen de cliënt(en) en de psychotherapeut staan centraal. De behandelingen zijn zo kort als kan en langdurig indien nodig en dit omdat bij sommige ernstige psychische problematiek het belangrijkste effect van de behandeling pas na ongeveer een jaar te behalen is.

De cliënt in onze praktijk kan een jongere, adolescent of jongvolwassene zijn, een (nieuw-samengesteld) gezin (of deel hiervan) of een groep. Afhankelijk van wie in behandeling komt, bieden we verschillende soorten therapieën aan:

  • Individuele psychotherapie
  • Groepstherapie voor jongeren
  • Gezinstherapie
Individuele psychotherapie
5c8f5f62-b6c6-4ac9-888a-a1a8ad3a3c7a

De expertise binnen onze praktijk ligt in het behandelen van  jongeren met psychosociale of psychische problemen met of zonder risicovol copingsgedrag te weten automutilatie, eetstoornissen en depressie met of zonder suïcidale ideatie. Samen met het gezin gaan we op zoek naar handvatten om hiermee om te gaan.

Groepstherapie voor adolescente jongeren

Een bijzondere aandacht gaat naar onze jongeren. Jongeren zitten in een levensfase waarin ze verschillende ontwikkelingstaken te vervullen hebben.  Dit kan vlot gaan maar de meeste adolescenten ervaren deze levensfase toch als een hele uitdaging en lopen hier soms zelfs in vast. We willen hen hierbij helpen door samen met leeftijdsgenoten (CONNECTUS) te spreken, ervaringen uit te wisselen, na te denken over zichzelf, de ander en de wereld, support te ervaren van elkaar, zorg te kunnen dragen voor elkaar, binnen een veilige groep te leren zichzelf kwetsbaar op te stellen zodat ze vanuit deze veilige haven durven het leven aan te gaan en hun ontwikkelingstaken op te nemen.

Groepstherapie is aangewezen bij diverse psychische problemen en klachten. Binnen deze vorm van therapie leer je meer over jezelf door interactie met de medegroepsleden. Vanuit feedback en contact met de andere groepsleden ontdek je gedurende de therapie een patroon in jezelf en in je relaties met anderen.

In de eerste plaats zal je hierdoor jouw problemen en klachten beter begrijpen, maar ook ervaren hoe deze verbonden kunnen zijn met je eigen relatiepatroon. Bovendien biedt groepstherapie jou de kans om andere manieren van in relatie te staan uit te proberen en mee te nemen naar het dagelijks leven.

Zo kan het bijvoorbeeld zijn dat je veel moeilijkheden ervaart om op te komen voor wat jij echt wil, of misschien heb je moeite om jezelf te durven zijn, of misschien vind je het lastig om je eigen grenzen aan te geven uit angst voor conflicten,… Je hebt bijvoorbeeld steeds het gevoel dat je niet gezegd krijgt wat je eigenlijk wil zeggen en het gevoel hebt dat anderen geen rekening houden met jou…

Doorheen de therapie krijgt elk groepslid de kans om zijn of haar klachten te onderzoeken, de samenhang met een relationeel patroon te begrijpen en andere manieren van in contact te staan uit te proberen. Ook word je in deze vorm van therapie uitgedaagd om samen met de andere groepsleden jezelf de vraag te stellen waarom je je op deze manier verhoudt tot anderen.

Groepsleden vinden hierbij steun en herkenning bij elkaar en naarmate de groep hechter wordt, wordt het helende effect van de groep sterker. Hierdoor groeit de groep uit tot een veilige plaats waar geëxperimenteerd kan worden met andere manieren van denken en in relaties staan, die je dan ook kan meenemen naar je dagelijks leven.

In deze groepen praten we met elkaar over dingen die op dit moment in uw leven belangrijk zijn. Je slaagt er bijvoorbeeld niet in om stabiele relaties uit te bouwen of te onderhouden, je verzeilt in regelmatig in conflicten of je gaat ze juist uit de weg, de kwaliteit van je relaties laten te wensen over of je voelt je te weinig verbonden met anderen of juist te afhankelijk. Dergelijke moeilijkheden zorgen vaak voor groot ongemak en een negatieve kijk op jezelf, je omgeving of het leven in het algemeen.

In de groepstherapie gaan we op zoek naar wat je nodig hebt om hierin te veranderen. We richten ons zowel op de persoonlijke beleving van ieders levensgeschiedenis als op de interactiepatronen die in de groep ontstaan. Het veilige therapeutisch kader biedt de mogelijkheid om je weg te zoeken naar meer echtheid in contact, waarin het wezenlijke kan worden uitgesproken. Op die manier gun je jezelf de kans op persoonlijke groei en uitbouw van meer deugddoende en vervullende relaties in je leven, zowel op privé als professioneel vlak.

Gezinstherapie

Gezinnen bestaan er in alle tinten, vormen en kleuren en allemaal ontstaan ze vanuit liefde (Peter Rober). Het gezin is meestal de plaats waar kinderen opgroeien met de steun van hun ouders en waarin liefdevolle zorg (in welke vorm dan ook) geacht wordt de verschillende gezinsleden door het leven te helpen ondanks de druk, de obstakels en de tegenslagen die ze kunnen ondervinden. Vaak zien we in de praktijk dat het in gezinnen er niet altijd liefdevol aan toe gaat. Wanneer een gezin bij ons aanklopt, zijn boosheid, angst, teleurstelling of machteloosheid uitgegroeid tot dé dominante krachten die het dagelijks leven van het gezin beheersen. Maar naast de angst, het lijden, de pijn, kwaadheid, het wantrouwen en de teleurstelling, zien we ook nog steeds de inzet van de gezinsleden, hoe ondergesneeuwd deze ook is na jaren van vallen en opstaan en opnieuw vallen. Ondanks de grootste moeilijkheden, zien we telkens ook hun gevoel van samenhorigheid en hun hoop op een betere toekomst.

Binnen onze praktijk zien we gezinstherapie in de eerste plaats dus als een ontmoeting, een spreken met elkaar over de zorgen die er heersen in het gezin, een dialoog tussen mensen, als mens, van mens tot mens. We vertrekken vanuit deze relationele context waarbij we in wederkerigheid met elkaar de zorgen steeds beter leren kennen.

Gezinstherapie of systeemtherapie of familietherapie is een behandelingsvorm waarbij het altijd gaat over interacties en relaties. Het uitgangspunt is dat het functioneren van gezinsleden betekenis krijgt en begrepen kan worden door wat zich tussen deze mensen afspeelt. Hierbij gaan we uit van de veronderstelling dat de context waarin we leven (en dan vooral de relatie met de ander) meer richtinggevend is voor ons gedrag en onze individuele cognities. Problemen in relaties zijn van grote invloed op het welbevinden van individuelen maar relaties kunnen ook een bron zijn van steun en veerkracht. 

Attachement-Based Family Therapy (ABFT)


Wat is ABFT?

ABFT is een psychotherapeutische interventie gebaseerd op inzichten uit de gehechtheidstheorie. ABFT gaat ervan uit dat elk kind nood heeft aan verbondenheid met zijn ouders (zorgnood) en dat elke ouder wil zorgen voor zijn kind in nood (zorginstinct). Volgens de gehechtheidstheorie lopen kinderen en jongeren gevaar om depressieve problemen te ontwikkelen als er teveel stress is in hun leven (op school, met vrienden, thuis) én ze het gevoel hebben dat ze daarover niet bij hun ouders (of andere zorgfiguren) terecht kunnen. Jongeren kloppen dan niet aan bij hun zorgfiguren om hun moeilijkheden met hen te delen en blijven hier alleen mee zitten. Deze moeilijke gevoelens en de bijhorende gedachten kunnen zo groot en uitzichtloos worden, dat jongeren depressief worden en sommige van hen op den duur zelfs gaan denken dat enkel zelfdoding nog een uitweg kan bieden.

Systemisch

Volgens ABFT moeten we op zo’n moment aan de slag gaan met het hele gezin om jongeren te helpen met vertrouwen hun problemen te delen met hun ouders én om ouders te helpen hun kind of adolescent zo te ondersteunen dat die zich begrepen en gehoord voelt. Hierdoor worden de banden tussen familieleden sterker en krijgt de stress minder kans om een overwicht te krijgen op de jongeren. Centraal bij ABFT staat dan ook de gedachte dat het gezin het medicijn is dat jongeren nodig hebben om weer beter te worden.

Vaste opbouw van het therapeutisch proces

Omdat dit een moeilijke opdracht is waarbij therapeuten erg worden uitgedaagd en het risico groot is dat het doel van de therapie uit het oog verloren wordt in de turbulentie van de emoties waar alle gezinsleden mee naar therapie komen, heeft ABFT een erg systematische manier ontwikkeld om de therapiedoelen (herstel van vertrouwen en versterken van gezinsrelaties) te bereiken. Typisch voor ABFT is haar taakgerichte opbouw. Er zijn 5 therapeutische taken die bereikt moeten worden in de loop van ongeveer 16 sessies. Dit biedt een houvast voor de therapeut om de inhoud van de therapie steeds opnieuw te kunnen laten gaan over de kern van de problemen, zonder meegesleept te worden in minder essentiële zijverhalen. Bovendien biedt dit een erg ondersteunend en beschermend kader voor gezinsleden om naar elkaar heel open te kunnen zijn en kan de therapie daardoor voldoende veiligheid bieden om zelfs de moeilijkste thema’s aan bod te laten komen.

Emotion focused

De relaties versterken is natuurlijk niet altijd makkelijk omdat er vaak al veel gebeurd is waardoor jongeren overtuigd zijn dat ouders geen zorg willen of kunnen bieden en waardoor ouders overtuigd raken dat ze niets betekenen voor hun kind. Dit gaat gepaard met heel intense en erg moeilijke emoties die we liefst zo ver mogelijk in ons binnenste begraven en die we moeten beschermen om niet opnieuw gekwetst te worden door de andere. Binnen ABFT gaan we op zoek naar deze binnenste emoties op een heel zorgzame en voorzichtige manier met als doel niet alleen om te herkennen welke gevoelens in de weg staan van het versterken van relaties maar ook om hier een uitweg in te vinden zodat gezinsleden ook makkelijker weer elkaar kunnen vertrouwen. Daarom noemen we ABFT ook emotion focused.

Wetenschappelijk onderzochte methodiek

Op vlak van het wetenschappelijk onderzoek zijn er inmiddels 5 Randomized Controlled Trials uitgevoerd waaruit veelbelovende evidentie is gevonden die suggereert dat ABFT betere resultaten geeft in vergelijking met wachtlijst, met treatment as usual (de dagelijkse, niet gesystematiseerde therapeutische praktijk), en met enhanced treatment as usual (de dagelijkse, niet gesystematiseerde therapeutische praktijk gecombineerd met elementen die belangrijk geacht worden voor de behandeling van depressie en suïcidaliteit). In al deze studies bleek ABFT te zorgen voor een significante verbetering van depressieve symptomen en voor een verbetering en zelfs verdwijnen van verlangens naar zelfdoding. Bovendien werd het effect van ABFT al aangetoond in een RCT studie in Noorwegen in de dagelijkse klinische praktijk en zijn we ook al enige tijd in Vlaanderen bezig met experimenten om na te gaan of ABFT een zinvolle interventie zou kunnen zijn voor onze Vlaamse jongeren.

Wie komt in aanmerking voor deze behandeling?

Het wetenschappelijk onderzoek laat ook toe om te kijken voor wie ABFT al dan niet geschikt is. Voorlopig leert onderzoek en klinische ervaring dat ABFT voor veel gezinnen een belangrijke stap vooruit kan betekenen, maar dat de interventie minder geschikt is voor jongeren met autisme spectrum stoornissen, psychose, of jongere waarbij sprake is van acuut middelenmisbruik. Daarentegen zijn er geen tegenindicaties voor jongeren die trauma’s hebben opgelopen of voor gezinnen waarbij niet alle ouders betrokken willen/kunnen zijn in de behandeling. Het belangrijkste criterium is dat zowel de jongere als de ouders die deelnemen aan ABFT bereid zijn om samen met elkaar in gesprek te gaan.

Bron: Guy Bosmans, https://ppw.kuleuven.be/abft/watisabft

Psychomotorische gezinstherapie (PMGT)

Gezinspmt, of ook wel psychomotorische gezinstherapie (PMGT) of psychomotorische systeemtherapie, is een ervaringsgerichte therapie voor gezinnen. PMGT is een ervaringsgerichte therapie voor gezinnen en maakt gebruik van bewegingsgerichte en lichaamsgerichte werkvormen uit de psychomotorische therapie. Gezinnen kunnen door te doen en te ervaren in het hier en nu (enactment) aan voor hen belangrijke gezinsthema’s werken. Het kenmerkende van PMGT is dat gezinsleden niet zozeer met elkaar hoeven te praten over de zorgen die er zijn, maar met elkaar in actie komen door het doen van diverse werkvormen. Op deze manier kunnen ze nieuwe ervaringen op doen en oefenen met alternatieve en meer helpende manieren van omgaan met elkaar. PMGT is een combinatie van psychomotorische therapie en systeemtherapie. Deze vorm wordt gegeven door twee therapeuten; onze systeemtherapeut en onze psychomotorisch therapeut.

Creatieve therapie

Creatieve therapie is een handelings- en ervaringsgerichte vorm van therapie. De ervaring doet de cliënt op door te handelen in het medium, door het medium waar te nemen en (waar mogelijk) te reflecteren over de ervaringen in en naar aanleiding van het medium. Aan de hand van overeengekomen behandeldoelen werkt de creatief therapeut methodisch. Het resultaat van de therapie kan verwerking en inzicht zijn en/of ook verbetering van het cognitieve of lichamelijke functioneren of het psychische welzijn.

Creatieve therapie wordt binnen onze praktijk hoofdzakelijk aangeboden via bewegings- en danstherapie. Op aanvraag kunnen we ook creatieve therapie aanbieden onder de vorm van beeldende therapie, muziektherapie of woordtherapie.

Danstherapie is een creatieve lichaamsgerichte vorm van psychotherapie. Het is een proces dat op verschillende manieren ingezet kan worden gaande van vrij bewegen, spelen, via beweging het lichaam terug leren voelen, er mogen zijn, … Danstherapie helpt inzicht te verschaffen in eigen patronen door meer aandacht te geven aan lichaamssignalen en gevoelens en door te ontdekken wat eigen mogelijkheden en beperkingen zijn.

Hoe groter je bewegingsrepertoire wordt en hoe sterker je lichaamsbewustzijn wordt ontwikkeld, hoe flexibeler je in het leven kan staan. Hierdoor zal je steeds meer oplossingen leren zien voor eventuele (toekomstige) problemen. Meer informatie vind je op deze website

Psychomotorische therapie (PMT)

Psychomotorische therapie (PMT) is een behandelvorm voor jongeren met psychosociale of psychische problematiek, waarbij op methodische wijze gebruik gemaakt wordt van werkvormen gericht op lichaamsbeleving en het handelen in bewegingssituaties.

Psychomotorische gezinstherapie maakt gebruik van elementen uit de psychomotorische therapie en systeemtherapie waarbij gezinnen op een non-verbale manier kunnen werken aan thema’s die voor hen belangrijk zijn.

Binnen de sessies werken we individueel, met het gezin of in groep.

Afbeelding3

Voorbeelden van interventies binnen de PMT zijn:

  • Relaxatietherapie
  • Ervaringsgericht leren: een omgeving en situaties creëren waarbij de jongere de kans krijgt om ervaringen o te doen en te leren door ’te doen’. Eigenaarschap van het leerproces staat hierbij centraal.
  • Oefentherapie: het activeren van het lichaam met doelstellingen zoals bv. activatie, verbeteren van het zelfbeeld en het verbeteren van frustratietolerantie, concentratie en fysieke vaardigheden.

Indicaties voor PMT zijn:

  • Motorische ontwikkelingsstoornissen
  • Eetstoornissen
  • Leerstoornissen, ADHD/ADD, ticstoornissen
  • ASS
  • Gedragsstoornissen
  • Stemmingsstoornissen en angststoornissen
  • Spanningsgerelateerde fysieke klachten